Ի՞նչ կարող է լինել, եթե Հայաստանը չկատարի միջազգային արբիտրաժի որոշումը՝ ՀԷՑ-ի մասով

23 Հուլիսի, 2025

Տնտեսագետ Սուրեն Պարսյանը տելեգրամյան ալիքում գրում է․

Ստոկհոլմյան արբիտրաժի կամ ընդհանուր առմամբ որևէ միջազգային արբիտրաժային դատարանի վճիռ չկատարելու դեպքում կան մի քանի իրավական և գործնական հետևանքներ ու մեխանիզմներ վճիռը պարտադրելու համար։

Ստոկհոլմյան արբիտրաժը գործում է որպես անկախ արբիտրաժային հաստատություն, որի որոշումները համարվում են իրավական ուժ ունեցող, ինչպես ազգային դատարանների վճիռները։

  • Ստոկհոլմյան արբիտրաժի վճիռներն, ըստ միջազգային իրավունքի, ենթակա են պարտադիր կատարման՝ Նյու Յորքի կոնվենցիայի (1958) հիմքով, որին անդամակցում են ավելի քան 170 պետություններ, այդ թվում` Հայաստանը, որի կողմից վավարեցված միջազգային կոնվենցիաները ազգային օրենսդրության մաս են:

Եթե պատասխանողը չի կատարում վճիռը՝

  • Հակառակ կողմը կարող է դիմել այն պետության դատարաններին, որտեղ գտնվում են պատասխանողի ակտիվները (գույքը), և պահանջել կատարողական վարույթ։

Ինչպես կարելի է ստիպել կատարում միջազգային արբիտրաժային վճիռը

Նյու Յորքի կոնվենցիայի մեխանիզմով

Եթե պատասխանողի ակտիվները կան որևէ կոնվենցիային միացած պետությունում՝

  • Դիմում է ներկայացվում տվյալ երկրի դատարան՝ վճիռը ճանաչելու և կատարել տալու։

Դիմում նոր արբիտրաժային հայցով՝ վնասների փոխհատուցման համար

Եթե որոշումը չկատարվի՝ կարելի է նոր դատական/արբիտրաժային գործընթաց սկսել՝ պահանջելով լրացուցիչ վնասներ վճիռը չկատարելու հիմքով։

Օրինակ

  • Ռուսաստանի դեմ մի քանի գործերով, միջազգային ընկերություններ վճիռը ի կատար չեն հասցրել Ռուսաստանի տարածքում, սակայն հաջողությամբ կիրառել են Նյու Յորքի կոնվենցիան՝ Ռուսաստանից դուրս գտնվող ակտիվների նկատմամբ։

Նմանատիպ նյութեր

«Ղրիմը կդառնա ազատ, ինչպես Ղարաբաղը». Թուրքիայում Ուկրաինայի դեսպան

«Ղրիմը կդառնա ազատ, ինչպես Ղարաբաղը». Թուրքիայում Ուկրաինայի դեսպան

Թուրքիայում Ուկրաինայի դեսպան Նարիման Ջելյալը ծավալուն գնահատական է տվել «Ռուսաստանի կողմից Ղրիմի օկուպացիային, պատերազմի ընթացքին և ուկրաինա-թուրքական հարաբերություններին», հաղորդում են թուրքական լրատվամիջոցները։ «Դիվանագետը շեշտել է, որ, չնայած շարունակվող...

Իշխանությունն է ուզում որոշել, թե ով պետք է ղեկավարի եկեղեցին․ իրավական երկիր չունենք. Լիլիթ Գալստյան

«Այս դահլիճի ճնշող մեծամասնությունը ինձ ճանաչում է նախորդ գումարումից և, բնականաբար, քաջատեղյակ է այն ծանր քաղաքական գնահատականներին, որ հնչեցրել եմ Հայաստանում մարդու իրավունքների համատեքստում։ Նիստում դրանք դրսևորվել են գլխավոր դատախազի,...

Թղթաբանություն, էլփոստ, ծախսեր․ նպաստի նոր համակարգը թակարդ է դարձել․ «Հետք»

Թղթաբանություն, էլփոստ, ծախսեր․ նպաստի նոր համակարգը թակարդ է դարձել․ «Հետք»

2026 թվականի հուլիսի 1-ից Հայաստանում ներդրված անապահովության գնահատման նոր, ամբողջությամբ թվայնացված համակարգը պետք է պարզեցներ սոցիալական աջակցության, նպաստների ստացումը, սակայն հազարավոր քաղաքացիների համար դարձել է գլխացավանք։ Սմարթֆոնների, էլեկտրոնային փոստի, տպող...

Առանձին շրջաններում սպասվում է կարճատև անձրև և ամպրոպ

Առանձին շրջաններում սպասվում է կարճատև անձրև և ամպրոպ

Հանրապետության տարածքում` Օգոստոսի 18-ի գիշերը և կեսօրից հետո, 19-20-ի երեկոյան առանձին շրջաններում սպասվում է կարճատև անձրև և ամպրոպ։ Օգոստոսի 21-22-ը սպասվում է առանց տեղումների եղանակ։ Քամին` հյուսիսարևելյան և արևելյան` 4-7 մ/վ, ամպրոպի ժամանակ սպասվում է քամու...

Սեպտեմբերի 15-ից Երևանի դպրոցներում շաբաթ օրերին ևս դասեր կլինեն․ ԿԳՄՍՆ

Սեպտեմբերի 15-ից Երևանի դպրոցներում շաբաթ օրերին ևս դասեր կլինեն․ ԿԳՄՍՆ

Աշնանը Հայաստանում անցկացվելիք COP17-ով պայմանավորված՝ Երևանում միջոցառման մեկ շաբաթվա ընթացքում դասեր չեն կազմակերպվի։ Փոխարենը՝ սեպտեմբերի 15-ից՝ հինգ շաբաթ շարունակ, մայրաքաղաքի դպրոցները կաշխատեն վեցօրյա ռեժիմով։ Դրա հաշվին աշակերտները հոկտեմբերին կունենան...