Շիրակի բնակավայրերի տրանսպորտային մեկուսացումը՝ զարգացման լուրջ խոչընդոտ․ Մհեր Մելքոնյան

20 Օգոստոսի, 2026

ԱԺ նախկին պատգամավոր Մհեր Մելքոնյանի ֆեյսբուքյան գրառումը․ «Շիրակի բնակավայրերի տրանսպորտային մեկուսացումը՝ զարգացման լուրջ խոչընդոտ:
Ժամանակակից պետականաշինության և տարածքային պլանավորման տեսությունում տրանսպորտային ենթակառուցվածքները դիտարկվում են որպես պետական օրգանիզմի կենսապահովման և վարչական ամբողջականության առաջնային երաշխիք։

Հայաստանի Հանրապետության պետական քաղաքականության հռչակված առաջնահերթություններից է մարզերի համաչափ զարգացումը, սակայն այս ռազմավարական նպատակի իրագործումը բախվում է լուրջ կառուցվածքային խոչընդոտների, երբ տեղական մակարդակում ապահովված չէ բնակչության տեղաշարժի բազային իրավունքը։ Շիրակի մարզում՝ հանրապետության աղքատության համեմատաբար բարձր ցուցանիշներ ունեցող և ռազմավարական նշանակություն ունեցող սահմանամերձ տարածաշրջանում, հեռավոր բնակավայրերի ու համայնքային կենտրոնների միջև կանոնավոր տրանսպորտային կապի բացակայությունն առաջացնում է պետական-վարչական և սոցիալ-տնտեսական խորը խզումներ։

— Տարածքային դատարկման և անվտանգային ռիսկեր.
Կանոնավոր հաղորդակցության բացակայությունն ուղղակիորեն խթանում է ներքին և արտաքին տեղաշարժը, ինչը հանգեցնում է սահմանամերձ և ռազմավարական նշանակություն ունեցող գյուղական բնակավայրերի աստիճանական դատարկմանը։

-Պետական ինստիտուտների հասանելիություն.
Վարչարարության, արդարադատության և պետական ծառայությունների ֆիզիկական անհասանելիությունը թուլացնում է քաղաքացի-պետություն ֆունկցիոնալ կապը՝ խաթարելով պետական ինստիտուտների արդյունավետությունը մարզային խորքերում։

— Պետական ծախսերի անարդյունավետություն.
Տրանսպորտային մեկուսացման պատճառով պետությունը ստիպված է լինում ավելացնել ուղղակի սոցիալական աջակցության ծավալները, մինչդեռ կանոնավոր տրանսպորտային ենթակառուցվածքի ներդրումը կստեղծեր ինքնաբավ տնտեսական միջավայր։
Այս խնդրի շուրջ ամենակարևոր քաղաքական արձանագրումը պետք է լինի հետևյալը.
Առանց տրանսպորտային հասանելիության խնդրի լուծման մարզերի համաչափ զարգացման մասին խոսելը անիմաստ է։

Համաչափ զարգացումը միայն մայրաքաղաքից դուրս ճանապարհ, դպրոց կամ համայնքապետարանի շենք կառուցելը չէ։ Այն նշանակում է, որ տարբեր բնակավայրերում ապրող քաղաքացիներն ունեն իրականում համադրելի հնարավորություններ՝ օգտվելու կրթությունից, առողջապահությունից, աշխատանքից, վարչական ծառայություններից և տնտեսական կյանքից։ Եթե մի բնակավայր ֆիզիկապես կտրված է համայնքային կենտրոնից, ապա այդ բնակավայրի զարգացման համար ստեղծված մյուս ծրագրերի արդյունավետությունն էլ սահմանափակվում է։ Ուստի Շիրակի համար անհրաժեշտ է ձևավորել նվազագույն երաշխավորված տրանսպորտային հասանելիության պետական չափանիշ։

Յուրաքանչյուր բնակավայր պետք է ունենա համայնքային կենտրոնի հետ կանոնավոր կապ, իսկ անհրաժեշտության դեպքում՝ մարզկենտրոնի հետ հարմարեցված երթուղի։ Միաժամանակ անհրաժեշտ է թվայնացնել երթուղիների վերահսկողությունը, ապահովել հրապարակային չվացուցակներ, գնահատել սպասարկման որակը և սոցիալական նշանակության երթուղիների համար ներդնել թափանցիկ սուբսիդավորման մեխանիզմ։

Շիրակի մարզի զարգացման հարցում մենք պետք է փոխենք առաջնահերթությունների վերաբերյալ մտածողությունը։ Գյուղը զարգացնելու համար բավարար չէ միայն այնտեղ ճանապարհ կառուցել։ Անհրաժեշտ է ապահովել, որ այդ ճանապարհով մարդը կարողանա հասնել աշխատանքի, երեխան՝ կրթության, տարեցը՝ բժշկի, գյուղացին՝ շուկա, իսկ համայնքը՝ մարզկենտրոն։ Եթե Շիրակի հեռավոր բնակավայրերը շարունակում են մնալ տրանսպորտային մեկուսացման պայմաններում, ապա դրանց տնտեսական և սոցիալական ներուժի մասին խոսելը լինելու է մասնակի և ոչ ամբողջական։

Իսկ եթե մենք իսկապես նպատակ ունենք պահպանել գյուղական բնակավայրերը, կանխել երիտասարդների արտահոսքը և ապահովել Հայաստանի տարածքային համաչափ զարգացում, ապա պետք է ընդունենք պարզ ճշմարտություն.
հասանելիությունը զարգացման նախապայման է, իսկ կանոնավոր տրանսպորտը՝ այդ հասանելիությունն ապահովող պետական պարտավորություններից մեկը»։

Նմանատիպ նյութեր

Արագածոտնի թեմի գլխավոր հաշվապահի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է․ փաստաբան

Արագածոտնի թեմի գլխավոր հաշվապահի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է․ փաստաբան

Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու Արագածոտնի թեմի գլխավոր հաշվապահ Նաիրա Ալավերդյանի նկատմամբ հարուցված հանրային քրեական հետապնդումը դադարեցվել է ԱՐԴԱՐԱՑՆՈՂ հիմքով: Այս մասին հայտնում է փաստաբան Մարինե Ֆարմանյանը։ «Կարգալույծներ Ասատրյան Ստեփանն ու Թախմազյան Արամայիսը...

Սրանք չեն գիտակցում՝ չեն կարող սասանել մեր Եկեղեցու հիմքերը. Գառնիկ Դանիելյան

Սրանք չեն գիտակցում՝ չեն կարող սասանել մեր Եկեղեցու հիմքերը. Գառնիկ Դանիելյան

ՀՅԴ Տավուշի մարզային կոմիտեի ներկայացուցիչ, նախկին պատգամավոր Գառնիկ Դանիելյանը գրում է․ «Իշխանությունը Հայ առաքելական եկեղեցու դեմ գրոհելուց և համաժողովրդական շառաչուն ապտակ ստանալուց հետո որոշել է այլ ռազմավարություն կիրառել։ Ինչպես ՔՊ նախընտրական ծրագրում, այնպես...

Էրդողանը Թուրքիային Սիրիայում ներքաշում է վտանգավոր արկածների մեջ. Իսրայել Կաց

Էրդողանը Թուրքիային Սիրիայում ներքաշում է վտանգավոր արկածների մեջ. Իսրայել Կաց

Իսրայելի պաշտպանության նախարար Իսրայել Կացը թուրքերեն գրառում է արել։ Նա մասնավորապես նշել է, որ Էրդողանը Թուրքիային Սիրիայում ներքաշում է վտանգավոր արկածների մեջ։ «Իսրայելը ոչ մի դերակատարի թույլ չի տա սպառնալ իր անվտանգությանը։ Ավելի լավ կլինի, որ Էրդողանը Թուրքիայի...

Աշտարակի խճուղում այրվում է խոտածածկույթ և օգտագործված անվադողեր

Աշտարակի խճուղում այրվում է խոտածածկույթ և օգտագործված անվադողեր

Օգոստոսի 20-ին՝ ժամը 19։19-ին, ՆԳՆ 112 օպերատիվ կառավարման կենտրոն ահազանգ է ստացվել, որ Երևան քաղաքի Աշտարակի խճուղու հասցեներից մեկի մոտակայքում այրվում է խոտածածկ տարածք։ Դեպքի վայր են մեկնել ՆԳՆ ՓԾ Երևան քաղաքի փրկարարական վարչության հրշեջ-փրկարարական ջոկատներից...

Եթե ճգնաժամային վիճակում չենք, ինչո՞ւ է պետական պարտքն անշեղորեն աճում. Լիանա Մանուկյան

Եթե ճգնաժամային վիճակում չենք, ինչո՞ւ է պետական պարտքն անշեղորեն աճում. Լիանա Մանուկյան

Ազգային ժողովի Ֆինանսավարկային և բյուջետային հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահի պաշտոնում «Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության թեկնածու Լիանա Մանուկյանը խորհրդարանում իր ելույթի ժամանակ հայտարարել է, որ իրեն հատկապես անհանգստացնում է 2022 թվականից ի վեր Հայաստանի արտաքին...