Ստվերային «լուծումներ» Վրաստանի սահմանին. ո՞ւմ շահերն են սպասարկվում. «Փաստ»

26 Փետրվարի, 2026

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Վրաստան–Հայաստան սահմանին ստեղծված իրավիճակը, որը փետրվարի 12-ից ի վեր լուրջ խնդիրների առաջ է կանգնեցրել հայկական բիզնեսին, աստիճանաբար դուրս է գալիս սովորական մաքսային կամ լոգիստիկ բարդության շրջանակներից։ Հարյուրից ավելի բեռնատարներ՝ փայտանյութով, հեղուկ գազով և ածուխով բեռնված, շարունակում են մնալ փաստացի արգելափակված վիճակում՝ վտանգի տակ դնելով ներքին շուկայի գների կայունությունը և մատակարարումները։

«Փաստի» տեղեկություններով, վերջին օրերին մի շարք հայ գործարարների հետ կապ են հաստատել վրացական վերնախավի առանձին ներկայացուցիչներ, այդ թվում` Իվանիշվիլիի մերձավոր շրջանակների ներկայացուցիչներ՝ առաջարկելով տարբեր «լուծումներ» սահմանին առաջացած խնդիրների շուրջ։ Մեր աղբյուրների փոխանցմամբ, խոսքը ոչ պաշտոնական միջամտությունների, արագացված անցումների և անհատական պայմանավորվածությունների հնարավորությունների մասին է։ Գործարարներին ակնարկվում է, որ խնդիրը կարող է կարգավորվել ոչ թե միջպետական բանակցությունների, այլ կոնկրետ շփումների և համապատասխան «ճկունության» միջոցով։

Եթե այս տեղեկությունները հաստատվեն, ապա գործ ունենք վտանգավոր նախադեպի հետ. սահմանը վերածվում է ազդեցության և լոբբիստական ռեսուրսների բաշխման գործիքի, բիզնեսի համար ստեղծվում է անհավասար մրցակցային միջավայր, իսկ պետական մակարդակով չլուծված հարցերը տեղափոխվում են կուլիսային դաշտ։ Սա հարված է ոչ միայն առանձին ընկերությունների շահերին, այլ նաև տարածաշրջանային տնտեսական կայունությանը։

Հայկական բիզնեսը, հատկապես ռազմավարական նշանակության ապրանքների ներմուծմամբ զբաղվող ընկերությունները, այսօր հայտնվել են երկակի ճնշման տակ. մի կողմից՝ սահմանային արհեստական խոչընդոտներ, մյուս կողմից՝ ստվերային «միջնորդական» առաջարկներ։ Այս իրավիճակում չափազանց կարևոր է, որ թե՛ Վրաստանում, թե՛ Հայաստանում հարցին տրվի հստակ և հրապարակային գնահատական։ Եթե խնդիրը տեխնիկական է, պետք է ներկայացվի պաշտոնական հիմնավորում։ Եթե առկա են իրավական խախտումներ, հրապարակվեն փաստերը։ Անհրաժեշտ է միջպետական մակարդակով լուրջ քննություն։

Հայկական կառավարության կողմից հստակ արձագանքի բացակայությունը խորացնում է անորոշությունը։ Բիզնեսը չի կարող երկարաժամկետ պլանավորում իրականացնել այն պայմաններում, երբ սահմանը կախված է ոչ թե կանոններից, այլ հարաբերություններից։ Սա արդեն ներդրումային միջավայրի, իրավական կանխատեսելիության և տնտեսական անվտանգության հարց է։ Եթե սահմանը վերածվում է «լուծումների շուկայի», ապա դա վտանգավոր է երկու երկրների համար էլ։ Հարցը պահանջում է համակարգային և պատասխանատու արձագանք՝ թե՛ Երևանից, թե՛ Թբիլիսիից, քանի դեռ ստվերային մեխանիզմները չեն դարձել կանոն։

Նմանատիպ նյութեր

Կարող է սկսվել մի գործընթաց, որի գինը Հայաստանի համար ճակատագրական է լինելու. Վահե Դավթյան

Կարող է սկսվել մի գործընթաց, որի գինը Հայաստանի համար ճակատագրական է լինելու. Վահե Դավթյան

Քաղաքագետ Վահե Դավթյանը գրել է.«Մայիսի վերջին Աստանայում նախատեսվում է ԵԱՏՄ անդամ պետությունների ղեկավարների նիստը, որի ընթացքում, ըստ ՌԴ փոխվարչապետ Օվերչուկի, քննարկվելու է նաև Հայաստանի կարգավիճակի հարցը։ Կարող է սկսվել մի գործընթաց, որի գինը Հայաստանի համար...

Հնարավորություն ունենք վերականգնելու Իրանի և ԱՄՆ-ի միջև 47 տարի գոյություն ունեցող հարաբերությունները․ Վենս

Հնարավորություն ունենք վերականգնելու Իրանի և ԱՄՆ-ի միջև 47 տարի գոյություն ունեցող հարաբերությունները․ Վենս

Իրանը շատ բարդ երկիր է, այս մասին հայտարարել է ԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսը։ Նա նշել է, որ եթե Իրանը ձեռք բերի միջուկային զենք, շատ այլ երկրներ կցանկանան ձեռք բերել իրենց սեփականը։ «Իրանը կլինի միջուկային սպառազինությունների նոր մրցավազքի առաջին նշանը։ Կարծում եմ՝ մենք...

Հրդեհ՝ Մասիսում. երկու զոհ կա

Հրդեհ՝ Մասիսում. երկու զոհ կա

Մայիսի 19-ին, ժամը 20։25-ին Արարատի մարզային օպերատիվ կառավարման կենտրոն ահազանգ է ստացվել, որ Մասիս քաղաքի 4-րդ փողոցում գտնվող տներից մեկում հրդեհ է բռնկվել։ Դեպքի վայր է մեկնել ՆԳՆ ՓԾ մարզային փրկարարական վարչության հրշեջ-փրկարարական ջոկատից երկու մարտական հաշվարկ։...

Եթե Փաշինյանը մնա իշխանության, սյունեցիներին էլ բաժին կընկնի նույն ճակատագիրը, ինչ՝ արցախցիներին. Կարապետյան

Եթե Փաշինյանը մնա իշխանության, սյունեցիներին էլ բաժին կընկնի նույն ճակատագիրը, ինչ՝ արցախցիներին. Կարապետյան

«Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության խորհրդի անդամ Նարեկ Կարապետյանը վստահ է՝ եթե Նիկոլ Փաշինյանը մնա իշխանության, սյունեցիներին էլ բաժին կընկնի նույն ճակատագիրը, ինչ՝ արցախցիներին։ «2018 թվականին, երբ Փաշինյանն այցելել էր Արցախ, մի մարդ՝ միամիտ հայ, մտածելով, թե լավ մտքով...

Վլադիմիր Պուտինը երկօրյա պաշտոնական այցով մեկնել է Չինաստան

Վլադիմիր Պուտինը երկօրյա պաշտոնական այցով մեկնել է Չինաստան

ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը Չինաստան է մեկնել երկօրյա պաշտոնական այցով։ Ռուսաստանի նախագահի ինքնաթիռը վայրէջք է կատարել Պեկինում։ Պուտինին Պեկինի օդանավակայանում դիմավորել է Չինաստանի արտաքին գործերի նախարար Վան Ին։ Այցը համընկնում է երկու երկրների միջև բարեկամության...