Թուրքիայում գտնվող հայկական եկեղեցին ոչնչացման եզրին է

1 Դեկտեմբերի, 2025

Վան նահանգի Իփեքյոլուի շրջանի Բաքրաչլը գյուղի հայկական Վարագավանք վանական համալիրը ոչնչացման եզրին է։ Տեղացիներն այդ վանքն անվանում են Յոթ եկեղեցի (Yedi Kilise): Ermenihaber-ի փոխանցմամբ՝ վանքը կառուցվել է 7-րդ դարում պատմական Վասպուրականի նահանգում՝ Վան քաղաքի հարավարևելյան հատվածում՝ Վարագա լեռան լանջին։ Նախկինում այն եղել է Վանի արքեպիսկոպոսի նստավայրը։ Վարագավանքի եկեղեցիների մեծ մասն արդեն իսկ գոյություն չունի: Այն, ինչ մնացել է, միայն պատերն են ու քարերը: Համալիրից կիսով չափ պահպանվել է միայն մեկ եկեղեցի, որը նույնպես փլուզման եզրին է:

Պատմական վանքը, որը մինչ օրս համապարփակ վերականգնման չի ենթարկվել, տարիների ընթացքում վանդալիզմի է ենթարկվել գանձ որոնողների կողմից և լրջորեն վնասվել է 2011 թվականի Վանի երկրաշարժի ժամանակ։

Փլուզված եկեղեցին արդեն 40 տարի է, ինչ գտնվում է տեղացի Մեհմեթ Չոբանի հոգածության ներքո։ Վարագավանքի հարևանությամբ կա նաև մզկիթ, որի կրոնական առաջնորդը 1950-ականներին եղել է Մեհմեթի հայրը ու նա նշել է, որ կաևոր է, որպեսզի հայկական այդ պատմական կառույցը պահպանվի։ Նա նշել է, որ ժամանակին այդ վանքը ծառայել է որպես գոմ և իր հոր նախազգուշացումների շնորհիվ է, որ այն չի շարունակել մնալ որպես ախոռ։

«Հայրս կամեցել է, որ այս վայրը պահպանվի։ Ես այստեղ եմ 35-40 տարի, և նրա հիշատակի համար չեմ կարող լքել այն», –  նշել է նա։

Նա նաև հավելել է, որ այս պարտականությունը կտակել է իր զավակին՝ ասելով «Ամոթ մեզ, եթե այն անտեր մնա իմ մահից հետո։ Ես ասել եմ իմ զավակին, բայց նրանք ասում են, որ դժվարություններ կունենան աշխատանքային ծանրաբեռնվածության պատճառով»։

Տեղացին նշել է, որ վանքը պահպանում է ամբողջությամբ սեփական միջոցներով։ Ըստ նրա՝ գմբեթներից երեքը փլուզվել են ու ինքն  այն ծածկել եմ փայտով և թիթեղով։ Ձմռանը, որբ  ձյուն է տեղում, ինքն է այն մաքրում ու վանքի տարածքը  մետաղական ցանցով պատում։

«Անցյալ տարի ես այն ամբողջությամբ ծածկել եմ բրեզենտով, բայց քամին այն պատառոտել է։ Ես ամեն տարի գումար եմ ծախսում իմ սեփական գրպանից»։ – նշել է նա։

Նա նաև շեշտել է, որ բազմիցս դիմել  է համապատասխան հաստատություններին բայց չի ստացել անհրաժեշտ աջակցություն։ Ըստ նրա՝ Հայաստանից, Շվեյցարիայից, ԱՄՆ-ից և Ռուսաստանից տարբեր խմբեր պատրաստ են կամավոր կերպով աջակցել վանքի պահպանմանը։ Միայն թե վերականգնման ենթարկվի, բոլորը պատրաստ են օգնության, բայց և հավելել է, որ պաշտոնական գործընթացներն առաջընթաց չեն գրանցում։

Նմանատիպ նյութեր

ԿԽՄԿ-ն պատրաստ է միջնորդել Ադրբեջանում պահվող հայերին այցելելու հարցում. Սպուտնիկ

ԿԽՄԿ-ն պատրաստ է միջնորդել Ադրբեջանում պահվող հայերին այցելելու հարցում. Սպուտնիկ

Կարմիր խաչի միջազգային կոմիտեն (ԿԽՄԿ) պատրաստ է իր մարդասիրական առաքելության շրջանակում հանդես գալ որպես չեզոք միջնորդ՝ Ադրբեջանում պահվող հայերին այցելելու հարցում: Այս մասին Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում ասել է Հայաստանում ԿԽՄԿ պատվիրակության հաղորդակցման և...

Ձեր հովվապետության տարիները ծառայություն են նվիրված Հայ Առաքելական Եկեղեցուն, մեր հավատավոր ժողովրդին․ «Հայաստան» դաշինք

Ձեր հովվապետության տարիները ծառայություն են նվիրված Հայ Առաքելական Եկեղեցուն, մեր հավատավոր ժողովրդին․ «Հայաստան» դաշինք

«Հայաստան» դաշինքը շնորհավորական ուղերձ է հղել Վեհափառ հայրապետի ծննդյան 75-րդ տարեդարձի առթիվ։ «Վեհափա՛ռ Տեր, Որդիական սիրով և մեծագույն հարգանքով շնորհավորում ենք Ձերդ Սրբությանը՝ ծննդյան 75-րդ տարեդարձի առթիվ։ Ձեր հովվապետության տարիներն ամբողջական ծառայություն են...

ԱԺ-ում ընթանում է ֆինանսավարկային հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահի ընտրության գաղտնի քվեարկությունը

ԱԺ-ում ընթանում է ֆինանսավարկային հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահի ընտրության գաղտնի քվեարկությունը

Օգոստոսի 21-ին ՀՀ Ազգային ժողովում ընթանում է խորհրդարանի ֆինանսավարկային և բյուջետային հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահի ընտրության գաղտնի քվեարկությունը։ Ընդդիմադիր «Ուժեղ Հայաստան» դաշինքի խորհրդարանական խմբակցությունն այս պաշտոնում առաջադրել է պատգամավոր Լիանա...

Միջազգային դատարաններում ՀՀ շահերի պաշտպանության գծով ծախսերը կտրուկ աճել են. «ԼՈՒՅՍ» հիմնադրամ

Միջազգային դատարաններում ՀՀ շահերի պաշտպանության գծով ծախսերը կտրուկ աճել են. «ԼՈՒՅՍ» հիմնադրամ

«ԼՈՒՅՍ»  հիմնադրամը  վերլուծել  է  2026թ. առաջին կիսամյակում ՀՀ պետական բյուջեի կատարման  հաշվետվությունը։ Այսպես. 2026թ. առաջին կիսամյակում ՀՀ տնտեսական ակտիվությունն աճել է 7.9%-ով, սակայն աճի կառուցվածքը մտահոգիչ է. տնտեսական ակտիվության հիմնական շարժիչներն են եղել...

Ի՞նչ շահեց քաղաքն այս փոխարինումից․ Քրիստինա Վարդանյան

Ի՞նչ շահեց քաղաքն այս փոխարինումից․ Քրիստինա Վարդանյան

Երևանի ավագանու անդամ Քրիստինա Վարդանյանի ֆեյսբուքյան գրառումը․ «Երեկ Թումանյանով զբոսնեցի։ Էս ի՜նչ արեցիք դուք… Նայեք այս նկարներին։ Նույն շենքն է, նույն Թումանյան փողոցը։ Միայն ծառերն այլևս չկան… Ախր ի՜նչ ծառեր էին… Հսկայական, հոյակապ հասուն թեղիներ՝ լայն, խիտ...