Ինչպես են աշխարհում «պատժվում» իշխանության նկատմամբ ագրեսիա ցուցաբերած քաղաքացիները. «Ժողովուրդ»

1 Ապրիլի, 2026

«Ժողովուրդ» օրաթերթը գրում է. «ՔՊ-ականները, բնականաբար, սկսեցին թիրախավորել երիտասարդներին, որոնք համարձակվել էին Նիկոլ Փաշինյանի ուշացած մուտքի շուրջ դժգոհություն հայտնել։

Նկատենք, որ միջազգային փորձը ցույց է տալիս մեկ կարևոր բան՝ քաղաքական առաջնորդների, վարչապետների, նախագահների կամ այլ բարձրաստիճան պաշտոնյաների դեմ ուղղված հրապարակային սադրիչ, անգամ ֆիզիկական բնույթ ունեցող գործողությունները տարբեր երկրներում միշտ չէ, որ բերում են նույն ծանր հետևանքին։ Որոշ դեպքերում լինում է արագ ձերբակալում ու դատավճիռ, բայց կան նաև օրինակներ, երբ անձինք ազատ են արձակվել առանց մեղադրանքի, կամ պատիժը եղել է ակնհայտորեն մեղմ։

Սուրբ Աննայի միջադեպի մասին հրապարակային նկարագրություններից հետևում է, որ լարվածությունը սկսվել է պատարագի ընթացքում վարչապետի ներկայության, շքախմբի վարքի և եկեղեցում առաջացած անհարմար մթնոլորտի ֆոնին։ Հետո եղել է քաշքշուկ, որից հետո վարչապետը հեռացել է, իսկ արդեն մեկ ժամ էլ չէր անցել, երբ ոստիկանությունը եկեղեցու բակից բերման է ենթարկել երեք անձի։

Ինչպիսի՞ նմանատիպ դեպքեր են եղել աշխարհում, երբ քաղաքացիները ագրեսիա են ցուցաբերել իշխանության նկատմամբ, և ի՞նչ հանգուցալուծում են ունեցել միջադեպերը։

2019-ին Ավստրալիայում դեռահաս Ուիլ Քոնոլին ձու էր կոտրել սենատոր Ֆրեյզեր Աննինգի գլխին այն բանից հետո, երբ վերջինս Քրայսթչերչի մզկիթների ահաբեկչությունից հետո ներգաղթն էր մեղադրել ողբերգության համար։

2010-ին Պակիստանի նախագահ Ասիֆ Ալի Զարդարիի ուղղությամբ բողոքի ակցիայի ժամանակ կոշիկներ էին նետվել։ The Guardian-ը գրել էր, որ տղամարդուն ոստիկանությունը հեռացրել է վայրից, բայց ծանր քրեական ելք չեղավ։ Այդ դրվագը կարևոր է նրանով, որ նախագահական մակարդակի թիրախավորման դեպքում անգամ արձագանքը չվերածվեց անմիջական, ցուցադրական ծանր պատժի պատմության։

2009-ին Reuters-ը գրել էր, որ լրագրողը կոշիկ է նետել Հնդկաստանի ներքին գործերի նախարար Պ. Չիդամբարամի ուղղությամբ՝ 1984-ի ջարդերի գործով իր հարցին տրված պատասխանից հետո։ Ծանր հետևանքներ դարձյալ չեղան։

Իրաքցի լրագրող Մունթազեր ալ-Զայդին 2008-ին կոշիկներ էր նետել ԱՄՆ նախագահ Ջորջ Բուշի ուղղությամբ Բաղդադում կայացած մամուլի ասուլիսի ընթացքում։ Reuters-ը գրել էր, որ նա սկզբում դատապարտվել էր երեք տարվա ազատազրկման, հետո պատիժը կրճատվել էր մեկ տարվա, և հետագայում ազատ էր արձակվել ինը ամիս անց՝ վաղաժամկետ։

2021-ին Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնին հանրային հանդիպման ժամանակ ապտակած տղամարդը դատապարտվեց չորս ամսվա ազատազրկման։ 2024-ին Մեծ Բրիտանիայում Նայջել Ֆարաջի վրա բանանային միլքշեյք նետած կնոջը մեղադրանք առաջադրվեց, բայց Reuters-ի հրապարակմամբ՝ նա ստացավ պայմանական պատիժ, ոչ թե անմիջական ազատազրկում։

2024 թվականի նոյեմբերի 3-ին Իսպանիայի թագավոր Ֆելիպե VI-ը, թագուհի Լետիսիան և վարչապետ Պեդրո Սանչեսը այցելել էին ջրհեղեղից տուժած Վալենսիայի Պայպորտա բնակավայր։ Reuters-ի փոխանցմամբ՝ հարյուրավոր բնակիչներ բողոքել են իշխանությունների արձագանքի դեմ, իսկ նրանցից մի քանիսը ցեխ են նետել պաշտոնյաների ուղղությամբ։ Մամուլի լուսաբանման շեշտը դրվեց ոչ այնքան ցուցադրական քրեական հետապնդման, որքան աղետի կառավարման ձախողման, հանրային զայրույթի և իշխանության պատասխանատվության վրա։

Համեմատությունն ի՞նչ է ցույց տալիս։ Այս օրինակները չեն նշանակում, թե ցանկացած միջադեպ պետք է անպայման մնա անպատիժ։ Բայց դրանք ցույց են տալիս մեկ պարզ իրողություն․ միջազգային փորձը միատեսակ չէ, և բարձրաստիճան պաշտոնյայի կամ առաջնորդի դեմ ուղղված միջադեպը ինքնաբերաբար չի նշանակում կոշտ քրեականացում, երկար կալանք կամ ցուցադրական հետապնդում։ Ի վերջո, Հայաստանում էլ եղել է նմանատիպ միջադեպ, երբ արցախցի պապիկը խնձոր նետեց Փաշինյանի ուղղությամբ և արդարացվեց»։

Նմանատիպ նյութեր

COP-երից լավ միջոցառում՝ զանգվածային աչքակապության համար, դժվար էլ գտնվի. Գևորգ Դանիելյան

COP-երից լավ միջոցառում՝ զանգվածային աչքակապության համար, դժվար էլ գտնվի. Գևորգ Դանիելյան

ՀՀ արդարադատության նախկին նախարար Գևորգ Դանիելյանի ֆեյսբուքյան գրառումը. «Եթե «քաղաքակիրթ» մարդկությունը չսթափվի և չհրաժարվի իր սերունդների համար կենսատարածքը, իր տունը բարբարոսաբար ոչնչացնելու մոլուցքից, գուցե հաջողվի մի քանի տարի անց մեկ այլ մեգապոլիսում հրավիրել...

Քոչարյանների ապօրինի կալանքը իրավական գործընթաց չէ, այլ քաղաքական հաշվեհարդարի հերթական դրսևորում. Մանթաշյան

Քոչարյանների ապօրինի կալանքը իրավական գործընթաց չէ, այլ քաղաքական հաշվեհարդարի հերթական դրսևորում. Մանթաշյան

«Առաջ» աջակենտրոն կուսակցության անդամ Նարեկ Մանթաշյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրում է. «Քոչարյանների ապօրինի կալանքը իրավական գործընթաց չէ, այլ քաղաքական հաշվեհարդարի հերթական դրսևորում։ Երբ իրավական փաստարկները չեն բավարարում, իշխանությունը փորձում է կալանքով կոտրել...

Փեզեշքիանը Ռուսաստան կմեկնի

Փեզեշքիանը Ռուսաստան կմեկնի

Իրանի նախագահ Մասուդ Փեզեշքիանը նախատեսում է հաջորդ շաբաթ այցելել Ռուսաստան, որտեղ մտադիր է հանդիպել Վլադիմիր Պուտինի հետ, հայտարարել է Իրանի արտաքին գործերի նախարար Աբբաս...

9 ամսում առանց վարորդական վկայականի վարելու դեպքերով կազմվել է 20 հազարից ավելի արձանագրություն

9 ամսում առանց վարորդական վկայականի վարելու դեպքերով կազմվել է 20 հազարից ավելի արձանագրություն

ՆԳՆ ոստիկանության պարեկային ծառայողների հետևողական աշխատանքի արդյունքում 15,360-ով նվազել է առանց վարորդական իրավունքի վկայականի տրանսպորտային միջոց վարելու դեպքերի թիվը։ Այս մասին հայտնում են ՆԳՆ-ից։ 2026 թվականի 9 ամիսների ընթացքում առանց վարորդական իրավունքի...

Եթե ցանկանայինք, կարող էինք վերցնել ամբողջ երկիրը․ Թրամփը՝ Իրանի մասին

Եթե ցանկանայինք, կարող էինք վերցնել ամբողջ երկիրը․ Թրամփը՝ Իրանի մասին

Եթե ​​ցանկանայինք, կարող էինք պարզապես վերցնել ամբողջ նավթը։ Կարող էինք վերցնել ամբողջ երկիրը։ Այս մասին հայտարարել է ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը։ «Ինչպես գիտեք, Հորմուզի նեղուցն ամբողջությամբ մերն է»,-նշել է նա։...