Երբ հարցադրումներին, խնդիրներին մոտենում են մարդիկ, որոնք ունեն բիզնես հաջողության պատմություն, թե Հայաստանում, թե երկրից դուրս, դա խոսում է այն մասին, որ մենք ակնհայտորեն գործ ունենք մարդկանց հետ, որոնք սեր չունեն առանձնապես պոպուլիզմի հետ։ Այս մասին News.am-ի հետ զրույցում նշել է քաղաքագետ Ալեն Ղևոնդյանը՝ անդրադառնալով Սամվել Կարապետյանի կողմից ստեղծվող քաղաքական ուժին։
«Սովորաբար բիզնեսմենները պրակտիկ կիրառական իրատես մարդիկ են, իսկ նրանց հաջողությունների պատմությունն էլ դրա վառ ապացույցն է։ Ընդհանրապես, այն մոդելը, որ որդեգրել է նոր քաղաքական միավորը, նրա ղեկավար կազմի ներկայացուցիչները, տարբերվում է մեր քաղաքական մշակույթում առկա ավանդական ընկալումներից, քաղաքականությունից դեպի տնտեսություն գնալու կոնցեպտից։ Մեզանում սովորաբար քաղաքական միավորներն են պատմականորեն ստեղծվել, հետո տնտեսական գործունեություն են փորձել իրականացնել պետական կառավարման ոլորտում։ Այս պարագայում հակառակն է, այսինքն հաջողված բիզնես ստրուկտուրան, որը մեծ հաշվով անհատական մոտիվացիա չուներ քաղաքականություն մտնելու, բայց եկեղեցու դեմ տեղի ունեցող նպատակային արշավը կատալիզատոր հանդիսացավ, որպեսզի նրանք այլ ոլորտում ինքնադրսևորվեն։
Հիմա այդ մարդիկ իրենց փորձառության զորու, սեփական անցած ճանապարհի գնահատականի զորու, գնահատականներ, մոտեցումներ, քննարկումների օրակարգեր սահմանում գյուղերի, քաղաքների, մարզերի հետ կապված։
Նախորդ ուղերձներից մեկում կարծեմ առաջարկներ էին արվել Վանաձորում հնարավոր մեծ գործարանների կառուցման մասով։ Դա ենթադրում է Սովետական Հայաստանից մնացած ռեսուրսների ռեաբիլիտացիա և նաև այդ տիպի գործարանները ենթադրում են ռեգիոնալ կոոպերացիա՝ Ռուսաստան, Վրաստան, Հայաստան, որովհետև հումքային ռեսուրսները գալու են այնտեղից։
Կոնկրետ այս դեպքում մենք խոսում ենք թերևս այն մարդու մասին, ով իր անձնական և իր ընտանիքի անձնական բիզնես հաջողություններով Ռուսաստանի ամենաազդեցիկ և Հայաստանի ամենաազդեցիկ բիզնես գործարար, բարերար անհատներից մեկն է», — ասել է Ղևոնդյանը։
Նա նկատել է, որ երբ խոսքը բիզնեսմենների մասին է, մենք խոսում ենք այն ցանցի մասին, որոնց իրենք տիրապետում են, որոնք իրենց գործունեության ամենատարբեր դրվագներում կապիտալիզացրել են նոր գործընկերների։
«Այսինքն այդ մարդիկ միայն կարողություն կամ բիզնես, կապիտալ ունեցող մարդիկ չեն, դրանք ցանցեր ունեցող, կապեր ունեցող, ազդեցություններ ունեցող, վստահության կրեդիտ ունեցող մարդիկ են, չէ։ Հետևաբար այն ինչի մասին մարդիկ առաջարկ են անում, ես ենթադրում եմ և գուցե նաև վստահ եմ, որ գիտեն՝ ինչի մասին են խոսում, որովհետև բիզնեսում կարևոր է նաև ժամանակը, իսկ ուղղակի խոսել ծախսելով ժամանակ ադեկվատ և խելամիտ բիզնեսմենները այդպիսի քայլեր չեն ձեռնարկում»,- ընդգծել է քաղաքագետը։
Անդրադառնալով դիտարկմանը, որ Հայաստանը տարեկան ներմուծում է մոտ 4 միլիարդ դոլարով ավելի շատ ապրանք, քան արտահանում է, Ղևոնդյանն ասել է. «Մենք մեր պարենային անվտանգության ամբողջ փաթեթը դեֆորմացրել ենք նաև Արցախը հանձնելու տեսանկյունից, ցորենի ներկրումը էականորեն ավելացել է, մինչդեռ նախկինում մենք հիմնականում Արցախից էինք ստանում ցորեն։ Ես մի էլեմենտի մասին եմ ասում, իհարկե այդ էլեմենտները ճիշտ արդյունավետ նպատակային կառավարման դեպքում նախաձեռնողականության քաղաքականության ներքո ստացվելու է։ Այս բատրակների և ոչ պրոֆեսիոնալների կառավարությունը իր առջև այդպիսի խնդիր չի դրել, վարկեր են վերցնում, վարկերով պոպուլիստական քայլեր են ձեռնարկում, պետությունը մտնում է արտաքին պարտքի տակ։ Սա բիզնեսի հետ ընդհանրապես ոչ մի կապ չունի, իրենք հիմա չակերտավոր օրինական ձևով ուծացնում է Հայաստանի ֆինանսատնտեսական իմունիտետը։
Այսինքն սրանց ապաշնորհության հետեւանքով ցանկացած վաղվա կառավարություն առավել ծանր վիճակում է լինելու, քան սրանք, երբ որ 2018-ին եկան: Սրանք իրենց սխալներով ոչ միայն հիմա են խնդիրներ ստեղծում, այլ ժառանգություն են թողնելու մյուսներին»։
Նա նկատել է. «Հայաստանում, աշխարհի շուրջ, Ռուսաստանում հարյուրավոր մարդիկ կան, որոնք այս կամ այն կերպ կապված են Հայաստանի հետ: Հեղինակավոր մարդկանց խոսքը և երաշխավոր լինելը Հայաստան մեծ ներդրումների հոսք է բերել, որովհետև հայկական շատ-շատ բաներ, դրանք անձնական վստահության հիմքով են արվում։ Եվ երկրորդը, ամենևին պետք չի մտածել, որ մենք խոսում ենք փրկչականության մասին: Դա շատ վտանգավոր բան է, մենք խոսում ենք սթափ, ռացիոնալ, պլանավորված, կանխատեսելի ապագայով և ենթադրելի արդյունքով գործողությունների մասին»։
