Ինչպես են կարճ հոլովակներն ազդում մեր ուղեղի և հոգեկան առողջության վրա. մեդիափորձագետ

24 Նոյեմբերի, 2025

Զգո՞ւմ եք, որ դժվարացել է կենտրոնանալը։ Պատճառը կարող են լինել կարճ հոլովակները (Reels, TikTok, Shorts: Այս մասին ֆեսյբուքյան իր էջում մեդիափորձագետ Սամվել Մարտիրոսյանը:

«Միջազգային նոր հետազոտությունը, որն ընդգրկել է ավելի քան 98,000 մասնակցի, բացահայտել է, թե ինչպես են կարճ հոլովակները (Short-Form Videos) ազդում մեր ուղեղի և հոգեկան առողջության վրա։ Արդյունքները մտահոգիչ են։

Ահա հիմնական բացահայտումները․

Առաջին զոհը՝ ուշադրությունը։ Հետազոտությունը պարզել է, որ կարճ հոլովակների չարաշահումը բացասաբար է ազդում կոգնիտիվ ունակությունների վրա ։ Ամենաշատը տուժում են ուշադրությունը և ինքնատիրապետումը (inhibitory control) ։ Մեր ուղեղը սովորում է արագ ստանալ «պարգևատրում» (դոֆամին) և արդյունքում դժվարանում է կենտրոնանալ երկարատև, մտավոր աշխատանքի վրա ։ Եթե կարճ, մանրից ախմախանում ենք .

Սթրես և տագնապ — Այս հարթակների ակտիվ օգտագործումը կապված է սթրեսի, տագնապայնության և միայնության զգացումի աճի հետ ։ Նաև հաստատվել է բացասական կապը քնի որակի հետ — ինչը էլի լավ էլ զգում ենք ։

Տարիքը նշանակություն չունի. ընդունված է կարծել, որ սոցցանցերից կախվածությունը միայն դեռահասների խնդիրն է։ Սակայն այս վերլուծությունը ցույց է տվել, որ բացասական ազդեցությունը նույնն է թե՛ երիտասարդների, թե՛ մեծահասակների դեպքում ։

«Կախվածությունն» ավելի վտանգավոր է, քան ժամանակը։ Հետաքրքիր փաստ. խնդիրներն ավելի շատ կապված են ոչ թե նրա հետ, թե քանի ժամ եք դիտում, այլ թե որքանով եք կորցնում վերահսկողությունը (օրինակ՝ չեք կարողանում կանգ առնել) ։

Եզրակացություն. «Անվերջ սքրոլինգը» մարզում է մեր ուղեղը անընդհատ շեղվել։ Եթե զգում եք, որ կենտրոնանալը դարձել է խնդիր, մի հատ հավաքեք ձեզ»,-գրել է նա:

Նմանատիպ նյութեր

Ոչ մի անակնկալ․ Նիկոլի ՍԴ-ն օրինականացրեց Նիկոլի ներդրած մանդատագողության պրակտիկան. Համբարյան

Ոչ մի անակնկալ․ Նիկոլի ՍԴ-ն օրինականացրեց Նիկոլի ներդրած մանդատագողության պրակտիկան. Համբարյան

Քաղաքագետ Գագիկ Համբարյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրել է․ «Ոչ մի անակնկալ․ ինչ-որ մեկը հույս ուներ, որ այս շենքում աշխատող դատավորները Նիկոլի ցանկությունների դեմ որոշում կկայացնեի՞ն... Նիկոլի ՍԴ-ն շատ նորմալ է համարում, որ Նիկոլի ԿԸՀ-ն գողացել է ԲՀԿ-ի 5 մանդատը, որից...

Տաշիրի Սարատովկա գյուղում կարկուտը հողին է հավասարեցրել ամեն ինչ

Տաշիրի Սարատովկա գյուղում կարկուտը հողին է հավասարեցրել ամեն ինչ

Հայաստանի տարբեր մարզերում այսօր՝ հուլիսի 4–ին, հորդառատ անձրև եւ կարկուտ է տեղացել։ Տաշիրի Սարատովկա գյուղում կարկուտը հողին է հավասարեցրել ամեն ինչ։ Ինչպես տեսանյութում երևում  է՝ գյուղացու 2 ամսվա տանջանքը հողին է...

Չինաստանը շարունակում է որոնել նոր լուծումներ ծայրահեղ շոգերի դեմ պայքարի համար

Չինաստանը շարունակում է որոնել նոր լուծումներ ծայրահեղ շոգերի դեմ պայքարի համար

Սոցիալական ցանցերում ակտիվորեն տարածվում են տեսանյութեր, որոնցում ամառային շոգ օրերին Չինաստանի բազմահարկ բնակելի շենքերի տանիքներից բարձրանում են ջրային մառախուղի խիտ ամպեր։ Այս անսովոր տեխնոլոգիան ստացել է «Rooftop Rain» («Տանիքներից անձրև») անունը և արդեն լայն...

Դատարանի գլխավոր առաքելությունը իշխանությանը հարմար որոշումներ հաստատելը չէ․ փորձագետ

Դատարանի գլխավոր առաքելությունը իշխանությանը հարմար որոշումներ հաստատելը չէ․ փորձագետ

Ռազմական փորձագետ Վահագն Սարոյանի ֆեյսբուքյան գրառումը․ «Ինչ ենք տեսնում մենք այսօր. Սահմանադրական դատարանի որոշումը ոչ միայն իրավական, այլև հանրային վստահության խնդիր է ստեղծում։ Ինչպես և սպասելի էր, Սահմանադրական դատարանն ուժի մեջ թողեց ԱԺ ընտրությունների...

Թրամփը զարմացած է, թե ինչպես են հրաժեշտ տալիս Խամենեիին

Թրամփը զարմացած է, թե ինչպես են հրաժեշտ տալիս Խամենեիին

Հետևում եմ Խամենեիի հուղարկավորությանը և այնտեղ հավաքված Իրանի ղեկավարությանը։ Մեկ հարվածը բավական է բոլորին ոչնչացնելու համար, սակայն չենք գնա այդ քայլին, քանի որ այդ դեպքում մեզ հետ բանակցող չի լինի։ Նման հայտարարություն է արել ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը։ ԱՄՆ նախագահ...